Pozew o zaprzeczenie ojcostwa – kiedy można go wytoczyć?

Domniemanie ojcostwa zgodnie z treścią art. 62 § 1 krio zakłada że, jeżeli dziecko urodziło się w czasie trwania małżeństwa albo przed upływem trzystu dni od jego ustania lub unieważnienia, pochodzi ono od męża matki. Z treści art. 62 § 3 krio wynika natomiast, że domniemanie to może zostać obalone tylko na skutek powództwa o zaprzeczenie ojcostwa. Jest to kwestia regulowana przez przepisy Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego i oznacza sytuację, w której wykazuje się, iż osoba uznawana w majestacie prawa za ojca dziecka, nie posiada więzi biologicznych z dzieckiem.

Kiedy można wytoczyć pozew o zaprzeczenie ojcostwa?

Zgodnie z przepisami Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego z pozwem o zaprzeczenie ojcostwa mogą wystąpić:

  • dziecko – po ukończeniu osiemnastego roku życia, jednak nie później niż do ukończenia dwudziestego pierwszego roku życia,
  • matka dziecka – w okresie sześciu miesięcy od narodzin dziecka poprzez złożenie pozwu o zaprzeczenie ojcostwa,
  • mężczyzna – w ciągu pół roku od dnia, w którym został poinformowany o narodzinach dziecka.
  • Prokurator – może wystąpić z powództwem w dowolnym czasie.

Zaprzeczenie ojcostwa – jak przebiega?

Sprawy, które są związane z zaprzeczeniem ojcostwa są rozpatrywane przez wydziały rodzinne w Sądach Rejonowych. Pierwszym krokiem jest wniesienie pozwu do Sądu, a następnie udowodnienie, że osoba, która wedle prawa uchodzi za ojca dziecka, nie jest jego biologicznym rodzicem. W tym celu przedstawia się szereg dowodów, np. zeznania świadków, opinie biegłych wydane na podstawie badań DNA, własne wyjaśnienia, dowody uzyskane na podstawie dokumentów.

Koszty przeprowadzenia dowodu ponosi strona, która o nie wnioskuje, natomiast obowiązek potwierdzenia racji spoczywa na osobie, która wnosi pozew o zaprzeczenie ojcostwa. Jeśli dowody nie zostaną przedstawione lub będą one niewystarczające, wówczas nastąpi oddalenie powództwa.

Skutkiem zasadnego powództwa o zaprzeczenie ojcostwa jest pozbawienie dziecka alimentów od męża matki, jeśli je przyznano, a także – wyłączenie z dziedziczenia dziecka po domniemanym ojcu. Konieczne będzie także dokonanie zmian w akcie urodzenia dziecka.

Niestety, sprawy dotyczące zaprzeczenia ojcostwa nie należą do łatwych. To trudne doświadczenie dla wszystkich stron biorących udział w postępowaniu. Należy pamiętać, że terminy do wytoczenia powództwa są ograniczone, a zaprzeczenie ojcostwa nie może nastąpić po śmierci dziecka.